Mentale gezondheid
Met vertrouwen en plezier ouder worden
Mentale gezondheid is een onmisbare basis voor vitaal ouder worden. Het onderhouden van sociale contacten, het actief houden van de geest en het tijdig herkennen van signalen van stress of somberheid versterken het gevoel van welzijn en veerkracht. Aandacht voor emoties, zingeving en ontspanning helpt om met vertrouwen en plezier ouder te worden.
Gemeenten spelen hierin een belangrijke rol door mentale gezondheid bespreekbaar te maken, laagdrempelige activiteiten te stimuleren en inwoners te ondersteunen bij het voorkomen en vroegtijdig signaleren van mentale klachten.
Bewustwording en bespreekbaarheid vergroten
Veel ouderen schamen zich om te praten over mentale klachten of zien ze als ‘een normaal onderdeel van ouder worden’. Door mentale gezondheid bespreekbaar te maken, kunnen gemeenten drempels verlagen en vroegsignalering bevorderen.
Doel
Signalering verbeteren en mentale klachten eerder bespreekbaar maken
Rol gemeente
Communiceren (campagnes) en stimuleren (partners betrekken)
Partners
GGD, huisartsen, welzijnsorganisaties
Wat kun je doen?
- Professionals trainen en inwoners informeren over positieve gezondheid.
- Campagnes over het belang van mentale gezondheid en veerkracht.
- Voorlichting in buurthuizen en bibliotheken.
- Inzet van ervaringsdeskundigen voor herkenbare verhalen.
Voorbeelden
Eén tegen eenzaamheid
Sociale contacten versterken
Een sterk sociaal netwerk is een belangrijke beschermende factor voor mentale gezondheid. Gemeenten kunnen hieraan bijdragen door initiatieven te ondersteunen die ontmoeting en onderlinge verbinding bevorderen.
Doel
Verminderen van eenzaamheid en versterken van mentaal welzijn
Rol gemeente
Faciliteren (ontmoetingsplekken) en regisseren (partners verbinden)
Partners
Vrijwilligersorganisaties, buurthuizen, welzijnsinstellingen
Wat kun je doen?
- Organiseer activiteiten zoals koffie-ochtenden, kaartclubs of beweeggroepen.
- Stimuleer bezoekdiensten en maatjesprojecten.
- Maak ontmoetingsplekken toegankelijk en uitnodigend.
Voorbeelden
Elke dag contact? Hoe werkt de Humanitas Telefooncirkel Het belrondje gaat langs acht tot tien alleenwonende mensen en werkt als een vinger aan de pols. Iedereen die alleen woont, kan meedoen. Oud én jong.
Stamtafel Roosendaal Stamtafel Roosendaal is een ontmoetingsplek voor inwoners uit de gemeente Roosendaal. Iedereen is hier welkom voor een goed gesprek, een gezellige activiteit of een kop koffie.
Tijd van je leven Tijd van je leven is een groepsinterventie waarbij deelnemers aan de slag gaan met verschillende vormen van kunst en cultuur. Deelnemers worden uitgedaagd om uit hun comfortzone te stappen en werken aan persoonlijke en artistieke groei en versterken hun sociale netwerk. Hierdoor ervaren zij meer betekenisvol contact.
Present in Vriendschap In Gemeente Etten-Leur geeft Present in vriendschap aandacht aan alle mensen, die zich teveel alleen voelen.
Tip: Neem ook een kijkje bij het subthema sociale verbinding van op de pagina van Gezonde leefstijl.
Geestelijke uitdaging en cognitieve vitaliteit
Mentale scherpte en cognitieve gezondheid blijven beter op peil wanneer ouderen hun hersenen actief blijven gebruiken. Gemeenten kunnen dit stimuleren door een breed en toegankelijk aanbod aan activiteiten te ondersteunen.
Doel
Versterken van cognitieve gezondheid en voorkomen van achteruitgang
Rol gemeente
Faciliteren (activiteiten) en stimuleren (deelname)
Partners
Bibliotheken, vrijwilligersorganisaties, cultuurinstellingen
Wat kun je doen?
- Organiseer taalcursussen, creatieve workshops, spelmiddagen of geheugentrainingen.
- Werk samen met bibliotheken aan leesclubs en digitale vaardigheden.
- Stimuleer culturele activiteiten zoals museumbezoeken en muzieklessen.
Voorbeelden
Eenzaam... en nu Gemeente Roosendaal biedt via een website allerlei initiatieven om elkaar te ontmoeten en cursussen te volgen.
Allemaal vitaal blijven - Alphen Chaam De gemeente Alphen-Chaam, Baarle-Nassau en Gilze en Rijen hebben aandacht voor de vitaliteit van senioren via Allemaal vitaal blijven. Dit gebeurt in samenwerking met organisaties, zoals hobbyclubs, seniorenverenigingen en zorg- en welzijnsinstellingen.
Ondersteuning bij stress, somberheid en verlies
Ouderen krijgen vaker te maken met verlies, veranderingen in gezondheid en zorgen over de toekomst. Tijdige ondersteuning helpt voorkomen dat stress of somberheid uitgroeit tot ernstigere problemen.
Doel
Versterken van veerkracht en voorkomen van mentale overbelasting
Rol gemeente
Faciliteren (toegang tot hulp) en communiceren (informatie)
Partners
Huisartsen, welzijnsorganisaties, GGZ-instellingen
Wat kun je doen?
- Laat wijkteams lichte psychologische ondersteuning bieden.
- Organiseer rouw- en verliesgroepen in de wijk.
- Zorg voor duidelijke informatie over waar mensen hulp kunnen vinden.
Voorbeelden
Het Er-op-af Team In de regio Roosendaal en Bergen op Zoom zijn er 'Er-op-af-Teams'. Het Eropaf-Team gaat op bezoek bij mensen die geen hulp vragen, maar eigenlijk wel hulp nodig hebben.
Mantelzorg Oosterhout Voor ondersteuning van mantelzorgers in Oosterhout.
Humanitas Roosendaal Ontmoeting rondom verlies en rouw.
